Ticari alacak ve tazminat davalarından önce arabulucuya başvurmak dava şartı. Süreç nasıl işliyor?
1 Ocak 2019'dan itibaren, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat taleplerine ilişkin ticari davalarda, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır (TTK m. 5/A). Arabulucuya gitmeden açılan dava usulden reddedilir.
Hangi uyuşmazlıklar kapsamda?
- Ticari satımdan doğan fatura ve cari hesap alacakları
- Ticari sözleşmelere aykırılıktan doğan tazminat talepleri
- Tacirler arasındaki hizmet ve eser sözleşmelerinden doğan alacaklar
İcra takibi başlatmak için arabulucuya başvurmak gerekmez. Ancak borçlunun itirazı üzerine açılacak itirazın iptali davası, konusu ticari bir para alacağı olduğunda arabuluculuk şartına tabidir; takip yolunun seçiminde bu durum birlikte değerlendirilmelidir.
Süreç ve süreler
Başvuru, karşı tarafın yerleşim yerindeki arabuluculuk bürosuna yapılır. Arabulucu, görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde süreci sonuçlandırır; zorunlu hâllerde bu süre en çok iki hafta uzatılabilir (HUAK m. 18/A).
Arabulucuya başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar zamanaşımı durur ve hak düşürücü süreler işlemez. Bu, özellikle süresi dolmak üzere olan alacaklar için önemli bir güvencedir.
Arabuluculuk masasına hazırlıksız oturmak, mahkemede kazanılabilecek bir hakkın masada kaybedilmesine yol açabilir.
Anlaşma ve anlaşamama
Taraflar ve avukatları ile arabulucunun imzaladığı anlaşma belgesi ilam niteliğindedir; üzerinde anlaşılan konularda dava açılamaz. Anlaşma sağlanamazsa son tutanak dava dilekçesine eklenerek dava açılır. Geçerli mazereti olmadan ilk toplantıya katılmayan taraf, davada haklı çıksa bile yargılama giderlerinin tamamından sorumlu tutulur.